Alice Munro – Mang cuộc sống vào trong cuộc đời

Một cuộc trò chuyện với Alice Munro, người luôn lấp đầy những câu chuyện của mình bằng sự say mê đối với cái cách mà con người khắc họa cuộc sống của chính họ.

Người phỏng vấn: Trong phần giới thiệu cho tuyển tập mới đây của mình, Những câu chuyện được chọn, chị nói rằng, những câu chuyện của chị, theo năm tháng, “được phát triển ngày càng dài hơn, và theo một cách rời rạc hơn và khắc khe hơn và kì dị hơn”. Tại sao chị lại nghĩ chúng tiến triển theo cách này?

Alice Munro: Anh biết đấy, tôi không chắc tại sao điều này lại xảy ra, bởi vì khi tôi viết một câu chuyện, tôi không thật sự phân tích nó. Nhưng khi tôi hoàn thành câu chuyện rồi, tôi sẽ bắt đầu xem xét lại nó, tôi nghĩ rằng theo nhiều cách những thứ tôi đã viết phá vỡ tất cả các quy luật của một truyện ngắn. Nhưng tôi không lấy làm tiếc nuối gì đặc biệt khi điều này xảy ra; tôi nhận thấy tôi chỉ có thể viết ra những gì liên quan đến tôi. Vậy nên tôi không cố khiến chúng trở nên bình thường trở lại. Thật sự, nếu một câu chuyện muốn diễn ra theo một chiều hướng riêng biệt, tôi sẽ sẵn sàng để điều đó xảy ra. Tôi chỉ bày chúng ra đó và xem điều mà nó làm được.

Người phỏng vấn: Chị nói những câu chuyện của chị thường phá luật. Cụ thể nó diễn ra như thế nào? 

Alice Munro: À, tôi có một ý tưởng. Một vài câu chuyện mà tôi say mê dường như không có một mốc thời gian và địa điểm đặc biệt. Không có một quy luật nào cho điều này cả. Nhưng vẫn có kha khá ý nghĩa về những câu chuyện tôi đã đọc. Trong tác phẩm của tôi, tôi có xu hướng bao trùm thật nhiều thời gian, quay về quá khứ và tiến về hiện tại, và thỉnh thoảng cách tôi thực hiện chúng không thật sự đúng thứ tự. Tôi cảm thấy đây chính là điều mà người khác cho rằng họ phải điều chỉnh, nhưng điều tôi muốn bày tỏ chính là sự việc phải là bất cứ thứ gì nó phải là, và chúng phần nào đó phải được hoàn thành theo chính cách này. Thời gian là thứ khiến tôi thấy thích thú một cách trọn vẹn – quá khứ và hiện tại, và cái cách mà quá khứ hiện ra khi con người ta thay đổi.

Thứ gây hứng thú cho tôi là cách những câu chuyện này được tạo nên, từ những điều được hình thành ở những giai đoạn khác nhau trong cuộc đời, và rời đi trong những giai đoạn khác nhau, và cách anh sử dụng câu chuyện để nhìn thấu chính mình, hoặc thỉnh thoảng chỉ để khiến cho cuộc đời dễ thở hơn.

Người phỏng vấn: Tôi để ý thấy rằng trong rất nhiều câu chuyện của chị, đặc biệt trong tuyển tập mới nhất, các nhân vật của chị đã tìm lại một sự kiện trong quá khứ – từ thời thanh niên hay thậm chí thời thơ ấu. Chị có thể nói thêm về thời gian như một chủ đề trong tác phẩm của chị? 

Alice Munro: Có lẽ tôi nên nói rằng ký ức mang đến cho tôi những đãi ngộ lớn, bởi tôi nghĩ chúng ta đều kể những câu chuyện về cuộc đời mình cho chính chúng ta, cũng như cho những người khác. Vâng, những người phụ nữ làm vậy, bằng cách nào đó. Phụ nữ làm điều này thường xuyên hơn. Và tôi nghĩ, đàn ông, khi họ già đi họ cũng làm điều này, nhưng có lẽ bằng những cách thức khá khác biệt. Tôi lắng nghe cánh đàn ông nói chuyện, và họ sẽ kể về cuộc đời của họ trong những khoảng thời gian gian khó khăn: những chuyến đi săn, trải nghiệm thời chiến, những lần họ rày la một cảnh sát.

Và phụ nữ, … vâng, dĩ nhiên phụ nữ sẽ sinh con, và họ sẽ bị bệnh, và mọi chuyện khi họ chăm những đứa con của họ nữa. Tôi hầu như nói về phụ nữ ở độ tuổi của tôi, cho những người mà những điều tôi vừa kể trên chính là những điều trọng đại trong cuộc đời họ. Nhưng họ cũng dường như đang tìm kiếm một câu chuyện thật sự cảm động. Họ nghĩ về cuộc hôn nhân trước hoặc những cuộc tình vụng trộm và những điều này khiến họ kể về chuyện của họ như cách những người đàn ông kể về chuyến đi săn. Thứ gây hứng thú cho tôi là cách những câu chuyện này được tạo nên – thứ gì được đưa vào ở những giai đoạn khác nhau trong cuộc đời, và thứ gì bị xóa đi trong những giai đoạn khác nhau, và cách anh sử dụng câu chuyện để nhìn thấu chính mình, hoặc thỉnh thoảng chỉ để khiến cho cuộc đời dễ thở hơn. Rất ít người muốn trông thấy cuộc đời họ luôn chỉ toàn những thứ vô ích. 

Người phỏng vấn: Rất nhiều câu chuyện của chị là về phụ nữ. Chị nghĩ như thế nào về việc được gọi là nhà văn theo chủ nghĩa nữ quyền?

Alice Munro: Viết những câu chuyện về phụ nữ là điều rất tự nhiên đối với tôi – tôi là một người phụ nữ mà. Tôi không biết họ sẽ dùng từ gì để mô tả nếu một người đàn ông chỉ hầu như viết về đàn ông. Tôi luôn không chắc về ý nghĩa của từ “Nữ quyền”. Ngay từ đầu, tôi thường nói, vâng, dĩ nhiên tôi là một người ủng hộ nữ quyền. Nhưng nếu điều đó có nghĩa là tôi theo đuổi một kiểu lý thuyết nữ quyền nào đó, hoặc biết bất cứ điều gì về lý thuyết ấy, thì tôi không phải. Tôi nghĩ tôi ủng hộ nữ quyền chỉ theo nghĩa là tôi cho rằng trải nghiệm của phụ nữ là điều quan trọng. Đó chính là nền tảng thật sự của chủ nghĩa nữ quyền. 

Người phỏng vấn: Khi đã trải qua một giai đoạn nghề nghiệp rồi, chị có thay đổi gì về kiểu phụ nữ mà chị viết về?

Alice Munro: Tôi không chắc là tôi có. Tôi không phải là nhà văn viết tự truyện, nhưng tôi khá theo sát cuộc đời của chính tôi về thứ tôi nghĩ về và trông thấy. Vậy nên, nếu bây giờ tôi viết chuyện về một người phụ nữ lớn tuổi đang nhìn lại cuộc đời mình, là bởi vì tôi đang ở chính cái giai đoạn này. Tôi từng là một phụ nữ trẻ khi tôi viết “Những anh em cao bồi dạo chơi” (một câu chuyện về một đứa trẻ sống với bố của cô). Tôi từng ở cái tuổi ba mươi và tôi trở về lại với thời thơ ấu của tôi – vậy là, tôi thật sự có xu hướng nhìn lại. Tôi không có xu hướng nhìn ngắm hiện tại. Tôi phải nhìn mọi thứ trong cái gương chiếu hậu trước khi tôi có thể nắm được toàn bộ chúng. Tôi vẫn viết nhiều về những năm sáu mươi, cái thập niên đầy biến chuyển đối với phụ nữ ở tuổi tôi. Chúng tôi không trẻ đủ để thật sự đồng hành với thập niên đó, nhưng chúng tôi đã đủ trẻ để nhận ra rằng tất cả khả năng đã không khép lại với chúng tôi. Có là điều gì ở đó cứ tôi cứ nhìn lại và nhìn lại mãi. Nhưng suốt những năm sáu mươi ấy, tôi đã viết Cuộc sống của những cô gái và phụ nữ, về một giai đoạn sớm hơn nó nữa.

Người phỏng vấn: Trong “Nội thất gia đình”, một câu chuyện từ tuyển tập mới của mình, chị viết về một cô gái khám phá ra niềm đam mê viết của cô, và sự cự tuyệt của dì cô khi bà thấy bà trở thành một nhân vật trong những câu chuyện được xuất bản của cô cháu gái. Có phải câu chuyện này là trải nghiệm của chính chị?

Alice Munro: Không – không có điều gì trong đó thật sự xảy ra, nhưng nó thật sự đúng khi tôi còn trẻ, việc viết dường như quá quan trọng đối với tôi đến nỗi tôi hi sinh hầu như mọi thứ cho nó. Và hi sinh một vài người họ hàng sẽ không có gì là quan trọng cả. Bởi vì tôi nghĩ thế giới mà tôi viết về – thế giới tôi sáng tạo nên – theo cách nào đó có sức sống phi thường hơn cái thế giới mà tôi đang sống đây. Và tôi nghĩ nhiều nhà văn cũng nghĩ tương tự vậy. Khi anh già đi sự giận dữ của anh cần được viết giảm bớt một ít. Anh phải đối diện với sự thật đáng kinh ngạc là anh chắc chắn sẽ chết, một lúc nào đó. Vậy nên mọi thứ anh làm trong cuộc sống của anh dường như có vẻ cân đối hơn, bởi vì nó chỉ là một phần trong cuộc sống của anh. 

Người phỏng vấn: Có bao giờ chị trải qua việc những người trong cuộc sống thực của chị nhận ra họ – đúng hoặc sai – trong câu chuyện của chị và đối chất với chị về chuyện này? 

Alice Munro: Tôi từng trải qua một tình huống mà vài người nghĩ rằng họ ở trong một câu chuyện nhưng thực ra không hề, rất buồn về chuyện này. Và anh biết không, trong cái thị trấn nhỏ nơi tôi lớn lên, người ta không đọc nhiều – khi tôi bắt đầu xuất bản, dù sao thì – và họ không quen với kiểu viết ngôi thứ nhất. Vì vậy khi anh viết một cuốn sách và dùng ngôi xưng “Tôi”, sau đó họ đọc nó và thường nói “Đây là ai và cô ấy làm điều đó khi nào?” Bố của tôi nói “Cô ấy phải dùng trí tưởng tượng của mình, bởi vì theo như tôi biết, cô ấy không hề có bất cứ người bạn trai nào”.

Người phỏng vấn: Thật ra, tôi muốn hỏi chị về bối cảnh những câu chuyện của chị. Chị nổi tiếng về việc chỉ viết về một vùng đặc biệt – phía tây Ontario – và tôi muốn biết phản ứng của chị ra sao đối với việc được gọi là “nhà văn vùng miền”.

Alice Munro: Tôi không bận tâm chút nào nếu được gọi là nhà văn vùng miền nếu đều đó có nghĩa là trở thành ai đó giống như Eudora Welty. Đối với tôi, vùng miền rất quan trọng chỉ bởi tôi cảm thấy nó thật sinh động, nhưng tôi không nghĩ tôi đang viết những trải nghiệm chỉ giới hạn trong vùng miền đó. Tôi nghĩ nếu tôi lớn lên ở nơi nào đó trên lục địa, tôi sẽ dùng nơi đó làm bối cảnh cho câu chuyện của tôi, và các nhân vật sẽ có chút khác đi.

Trong “Nội thất gia đình”, là câu chuyện khi tôi quay trở lại thời thơ ấu và thanh niên của tôi, những thứ nhất định tác động đến cô gái chính là điều riêng biệt đối với cộng đồng mà cô sống. Nhưng bản thân câu chuyện thì không. Khi tôi đọc, ví dụ, câu chuyện của Edna O’Brien về tuổi trẻ của cô ở Ireland, tôi cảm thấy một sự kết nối kinh khủng. Tôi không thật sự nghĩ rằng thứ chính yếu về một câu chuyện, là khiến cho một vùng đất trông sống động hơn. Tôi nghĩ nó chỉ khiến những điều bạn biết về cuộc sống trở nên sống động và lôi cuốn hơn. Và người ta có vùng miền ở khắp nơi – một vài vùng miền có thể không được xem như vùng miền. Ví dụ, một nhà văn Canada quan trọng khác, Mordecai Richler, người mới mất gần đây, viết chủ yếu về cuộc sống của người Do Thái ở Montreal, một ngôi làng. Ý của tôi là, ông viết về một kiểu ngôi làng, và tôi nghĩ tất cả chúng ta đều có những ngôi làng trong mình.

Những nhà văn ảnh hưởng đến Alice Munro

Người phỏng vấn: Điều gì mà những nhà văn khác gây ảnh hưởng đến chị? Tựa đề trong tuyển tập mới của chị khiến tôi nghĩ tới Flannery O’Connor, nhưng chị đã không đưa nó theo hướng bi kịch anh hùng.

Alice Munro: Không, không hề. Và tôi nghĩ đó chính là thứ đang lớn dần khi tôi già đi: những câu chuyện có những kết thúc có hậu. Những sự kiện có thể biến chuyển bất cứ cách nào nó muốn, và thỉnh thoảng đó là một chuyển biến may mắn. Dĩ nhiên, tôi không giả vờ rằng những nhân vật định danh, Johanna và Ken, đã sống hạnh phúc về sau, nhưng tôi nghĩ rằng họ đã sống hòa hợp với nhau. Và có thể đoán được rằng, cuộc sống sẽ phần nào tốt hơn cho cả hai. Vậy là, tôi đã chú ý xu hướng này của chính tôi. Tôi nghĩ một vài nhà bình luận đã nói về điều này, nhưng theo một cách còn hơi tối nghĩa.

Và về người ảnh hưởng đến tôi, anh đã nói đúng ngay từ đầu. Khi tôi tầm hai mươi, tôi đọc Carson McCullers, Flannery O’Connor, Eudora Welty. Tôi ngưỡng mộ Eudora Welthy nhất. Nhưng tôi đọc hầu hết mọi thứ ở độ tuổi hai mươi, như mọi người thường làm. Tôi cảm thấy nó cần thiết. Và một ít tiểu thuyết hạ gục được tôi. Tôi bây giờ đang đọc lại Anh em nhà Karamazov, bởi vì tôi tìm thấy ở đó quá nhiều thứ tôi đã để lỡ khi đọc chúng lúc còn trẻ. Tôi đã không đọc phần nói về tiền bạc. Tôi chỉ đọc phần nói về cảm xúc. Anh biết đó, khi nó nói về tiền, tôi chỉ đơn giản lượt qua.

Về chuyện đọc của Alice Munro

Người phỏng vấn: Chị có thể là một trong ít người thừa nhận không đọc hết một cuốn sách từ đầu đến cuối, dù không phải là người đầu tiên —

Alice Munro: Thật sự hoàn thành một cuốn sách! Vâng, điều này đúng.

Nhưng tôi cũng nên đề cập đến Chekhov. Tất cả nhà văn viết truyện ngắn đều nói về Chekhov, nhưng thật sự, ông ấy rất quan trọng đối với tôi. Tất cả những nhà văn viết truyện ngắn đều sẽ thừa nhận điều này. William Maxwell là nhà văn Bắc Mỹ ưa thích của tôi, tôi nghĩ vậy. Và một nhà văn người Ireland từng viết cho tạp chí The New Yorker tên Maeve Brennan, và Mary Lavin, một nhà văn người Ireland khác. Có nhiều nhà văn tôi tìm thấy trên tạp chí The New Yorker ở độ tuổi năm mươi, viết về cùng loại đề tài với tôi – về cảm xúc và nơi chốn. Còn có nhiều người khác mà tôi chưa thể nghĩ ra ngây bây giờ. Tôi đọc mọi lúc, và tôi thường xuyên bị tác động bởi những thứ tôi đang đọc.

Một câu chuyện không giống một con đường để đi theo… nó giống một căn nhà hơn.

Người phỏng vấn: Chị từng viết một tiểu luận tuyệt vời về cách chị đọc những câu chuyện. Chị nói “Một câu chuyện không giống một con đường để đi theo… nó giống một căn nhà hơn. Bạn đi vào bên trong nó, ở trong đó một lúc, thơ thẩn ra đằng sau, đằng trước, và sắp đặt lại chỗ bạn thích và khám phá ra cách căn phòng và hành lang liên quan với nhau, cách cái thế giới bên ngoài thay đổi khi được nhìn từ những ô cửa sổ này…”

Alice Munro: Đúng vậy. Tôi viết phần đó như một đoạn giới thiệu, tôi nghĩ, hoặc là một bài tiểu luận cho một người bạn của tôi. Đầu tiên, tôi không biết phải viết gì, bởi vì tôi không thật sự nghĩ về việc thế nào là một câu chuyện. Nhưng sau đó tôi nghĩ về cách tôi đọc, điều tôi đã nói trong đoạn tiểu luận ấy, là đi vào từng ngóc ngách trong câu chuyện. Tôi có thể diễn tả trong vài câu điều tôi nghĩ về một câu chuyện. Sau đó, tôi tiếp tục đọc, và tôi đọc tới, đọc lui, đọc hết. Tôi sẽ giống như bị rào quanh bởi câu chuyện và nhìn mọi thứ bên ngoài câu chuyện theo hướng khác hẳn – xuyên qua ô cửa sổ của ngôi nhà ấy. Và nó không chỉ giống như một lối mòn cho ta xem xét những điều xảy ra. Khá thường xuyên, tôi biết điều phải xảy ra ngay khi tôi bắt đầu đọc. Có thể không phải là những tình tiết, mà là chính câu chuyện muốn được kể ra. Trong “Ghét, Thân …” của tôi, cốt truyện khá quan trọng, nhưng thường xuyên, trong một câu chuyện, cốt truyện không thật sự là yếu tố quan trọng nhất.

Người phỏng vấn: Tôi cho rằng điều này không chỉ nói riêng về cách chị đọc, mà còn là về cách chị viết. Các câu chuyện của chị có xu hướng ít bị chi phối bởi cốt truyện, với “Ghét, Thân …” có lẽ là một ngoại lệ.

Alice Munro: Vâng, nhưng thậm chí ở đó, khi tôi bắt đầu viết nó, tôi đã bắt đầu với việc để những cô gái viết những bức thư. Theo cách ấy, toàn bộ mọi thứ sẽ bắt đầu như lệ thường. Nhưng sau đó, tôi xem xét lại chúng, tôi lại muốn bắt đầu nó ở một chỗ nào đó khác, điều mà tôi đã làm trong phiên bản cuối cùng.

Người phỏng vấn: Tôi muốn nói một ít về hình thức và cấu trúc trong cách viết của chị. Chị là một trong số ít nhà văn thành công trên thế giới tạo nên tên tuổi của mình chỉ bằng việc xuất bản các truyện ngắn. Điều gì đã cuốn hút chị đến với hình thức truyện ngắn?

Alice Munro: Tôi đã viết Cuộc sống của những cô gái và phụ nữ, truyện này hầu như đã là một tiểu thuyết, nhưng nó được chia thành nhiều phần như những câu chuyện. Vậy tại sao tôi thích viết truyện ngắn? Thật ra tôi không chủ tâm viết truyện ngắn. Tôi đã dự định viết tiểu thuyết. Và đến nay vẫn vậy. Tôi vẫn giữ lấy cái ý định viết tiểu thuyết. Và tôi thậm chí đã bắt đầu viết tiểu thuyết. Nhưng một vài điều xảy ra với chúng. Chúng thường tan vỡ. Tôi nhìn vào những tư liệu này, thử hình dung điều gì có thể được hình thành và nó không bao giờ trở thành một tiểu thuyết. Nhưng khi tôi còn trẻ, chính thực tế đã xui khiến tôi lựa chọn viết truyện ngắn.

Tôi có con nhỏ, và tôi không có bất cứ sự giúp đỡ nào. Đây là lúc chưa có máy giặt tự động, nếu anh có thể thật sự tin, không có cách nào để tôi có thể tìm thấy thời gian cho mình. Tôi không thể nhìn về phía trước và nói, thứ này sẽ lấy của tôi một năm, bởi vì tôi nghĩ với mỗi khoảnh khắc, vài điều gì đó sẽ xảy ra và chiếm hết thời gian của tôi. Vậy nên tôi viết từng mẫu, từng mẫu với một thời gian giới hạn dự tính. Có lẽ tôi quen với việc nghĩ về những tư liệu của tôi rằng chúng sẽ hoạt động theo cách ấy. Và sau đó, khi tôi có thời gian, tôi bắt đầu viết những câu chuyện kỳ lạ này, thứ được mở rộng ra một chút. Nhưng tôi vẫn không viết một tiểu thuyết, dẫu cho tôi có ý định chăng nữa.

Người phỏng vấn: Tôi thật sự nghĩ một vài truyện gần đây của chị là tiểu thuyết.

Alice Munro: Vâng, tôi cũng nghĩ vậy. Đó có lẽ là thứ tôi sẽ tiếp tục viết.

Người phỏng vấn: Hãy nói một ít về trẻ con trong những câu chuyện của chị. Trong “Ghét, Thân..” trẻ con thay đổi toàn bộ quỹ đạo của cuộc sống một người trưởng thành. Và trong những câu chuyện khác của chị, những thứ xảy ra trong thời thơ ấu thật không vô nghĩa chút nào. Trẻ con là những nhân vật có thật, trọn đầy, những đứa trẻ sống một cuộc sống đầy cảm xúc và cả đau đớn.

Alice Munro: Vâng, vâng. Tôi nghĩ trong trường hợp của nhiều nhà văn tôi từng đọc, sự kiện thời thơ ấu thật sự không bao giờ mất đi hoặc bị vứt bỏ cả. Chúng có thể được tìm thấy trong những cách khác nhau nhưng không bao giờ mất đi. Có lẽ đối với vài người chúng sẽ mất đi. Nhưng một vài điều trong mỗi nhà văn khiến họ muốn gợi lại được những điều này, dẫu chúng khá là khó chịu và có thể mang tính tàn phá. Không phải theo cách anh sẽ được giải phóng khỏi chúng hoặc khiến chúng tốt hơn, mà theo cách khám phá ra chúng, để thấy thứ gì đã thật sự xảy ra. Điều này thật sự quan trọng đối với tôi. Tôi chưa bao giờ nghĩ tới chuyện sẽ khiến tôi trở nên tốt hơn. Ý của tôi là, gợi lại những câu chuyện không giống với điều bạn sẽ làm với một nhà trị liệu. Ở đây đơn giản chỉ là khám phá ra, lấy nó ra khỏi những lớp màn che, cố nhìn vào trong nó.

Người phỏng vấn: Sự rõ ràng này là thứ chị nhận được khi chị đã nghĩ xong một câu chuyện, hay là thông qua một tiến trình viết thực tế?

Alice Munro: Oh – khi tôi quyết định viết về nó. Khi tôi cảm thức được rằng đây là thứ tôi muốn viết về. Điều này có nghĩa là tôi đang trong tiến trình khám phá rồi. Tôi lắng nghe câu chuyện của nhiều người và cách họ nghĩ về cuộc sống của họ thường là “điều này không vui sao, chuyện gì đã xảy ra với tôi”? “điều này không kinh khủng sao, điều gì đã xảy ra với tôi?” và tôi cũng như vậy, anh biết không? ngay từ đầu, đó là thứ gì đó anh tìm kiếm từ quan điểm của anh. Nhưng sau đó khi tôi bắt đầu viết về nó, nó trở nên hoàn toàn khác lạ.

Người phỏng vấn: Rất nhiều nhân vật trẻ tuổi trong câu chuyện của chị có xu hướng rất khôn ngoan, thậm chí là khôn ngoan hơn cả những người lớn xung quanh chúng. Chúng ta hiếm khi thấy trẻ con trong những câu chuyện của chị thực tình ngu dốt, và tôi tự hỏi đây có phải là một điều gì đó hơn là lời chú giải về những đứa trẻ hay người lớn cư ngụ trong những câu chuyện của chị?

Alice Munro: Tôi cho rằng nó chính là một mẩu ký ức. Tôi không nhớ là tôi từng ngây thơ. Tôi luôn nhớ mọi thứ một cách rất phức tạp. Hầu như tôi nhớ đến tôi là chính tôi khi còn là một đứa trẻ, giấu giếm chính mình khỏi thế giới của người lớn và giáo viên và những người xung quanh mình. Đây có thể là một vài điều chúng ta phải đương đầu với thế hệ và nơi chốn. Nhưng thứ cuối cùng tôi nhớ được là nhu cầu được bảo vệ, nhu cầu cần được ẩn núp, nhu cầu được cải trang. Và điều này giúp cho bản thân bạn không bị tàn lụi.

Thỉnh thoảng, thậm chí là bây giờ, tôi nghĩ về cách trẻ con được đối xử như thế nào. Nhiều cách thức về gây ảnh hưởng được áp dụng, như không trừng phạt, như đã từng được áp dụng với tôi. Anh biết đây, không để chúng một mình với những điều đã xảy ra với chúng. Đây có lẽ là quan điểm của tuổi của tôi. Tôi ngạc nhiên khi con người muốn bảo vệ trẻ con trước những điều tồi tệ, trước những kiến thức về chuyện đang xảy ra. Hoặc khi những cố vấn nỗi buồn hoặc cố vấn bi kịch vội vã trong việc giúp trẻ con vượt qua mọi thứ. Vâng, tôi ngạc nhiên về điều đó trong xa hội loài người. Có nhiều trải nghiệm phải được giải quyết, vượt qua, như thể sự không hạnh phúc và mất mát không phải là điều tự nhiên. Tôi thật sự chưa từng nói về điều này trước đây.

Người phỏng vấn: Chưa từng, nhưng nó thật sự rất thích hợp. Đặc biệt từ ngày 11 tháng 9.

Alice Munro: Vâng. Tôi đã ngạc nhiên khi nghe một người phụ nữ nói rằng cô ấy đã kể cho những đứa trẻ của cô những về nó, bởi vì những đứa trẻ chỉ mới bốn, năm tuổi. Cô kể cho chúng nghe những câu chuyện về việc người ta đốt pháo hay thứ gì đó. Tôi nghĩ, nó rất kì lạ. Tôi nghĩ, có phải trẻ con đang làm chính xác điều mà tôi đang làm – giữ kết luận của chính mình cho chính mình.

Người phỏng vấn: Thật sự rất thú vị khi nghe chị nói về nhu cầu chính đáng cần bảo vệ chính mình – và sau đó, đọc những câu chuyện liên quan trong tuyển tập của chị.

Alice Munro: Vâng, tôi đã vượt qua nó – tôi thật sự vượt qua được. Khi tôi lần đầu viết tôi viết những câu chuyện mô phỏng, cách mà mọi người đều làm. Nhưng khi tôi sử dụng chính những tư liệu của tôi, và thậm chí nếu nó không phải là tự truyện, mọi thứ dường như trở thành việc nhận ra được chuyến thám hiểm này là điều duy nhất tôi muốn làm, và tiếp tục làm. Nếu không tôi sẽ không viết. Nó không tốt nếu bắt đầu viết mà nghĩ rằng “tôi sẽ không đề cập đến nó bởi vì nó không đẹp.”

Người phỏng vấn: Rất nhiều câu chuyện gần đây của chị, đặc biệt trong tuyển tập mới đây, giải quyết với những đề tài nặng nề về sự mất mát, bệnh tật và cái chết.

Alice Munro: Vâng, tôi lấy từ những điều tôi học được khi tôi già đi. Bây giờ, tôi có khả năng có những người bạn đang chết vì ung thư hơn, hoặc những người phải đến sống trong nhà dưỡng sinh. Ý của tôi là, tôi chưa thật sự ở trong đó lắm, nhưng nó bắt đầu được ở đó. Có một câu chuyện trong tuyển tập mới của tôi tên là “Điều được ghi nhớ” nơi một người phụ nữ tìm về với tình yêu đơn phương của bà, hoặc những cuộc ăn chơi, và chồng bà đã chết. Và điều này gây nên một tác động đối với cách bà ta nhìn lại.

Người phỏng vấn: Nhưng, câu chuyện của chị, dẫu cho có thuộc về những đề tài ấy, cũng không bao giờ ủy mị. thậm chí trong “Cây cầu nổi”, câu chuyện về một người phụ nữ bị ung thư, chỉ khiến cho cô ấy lo lắng nhiều về trách nhiệm phải quay về thế giới thực sau lần trị liệu cuối cùng hơn là nỗi đau của chính căn bệnh mà cô ta đang mang.

Alice Munro: Oh vâng, tôi hi vọng chúng không ủy mị. bây giờ tôi nhìn mọi thứ khác đi. Khi tôi ba mươi, nếu tôi cố viết về ai đó đang chết dần vì ung thư, tôi sẽ bị tràn ngập bởi cái bi kịch ấy. Chỉ việc lớn lên cũng có một ảnh hưởng nhất định. Đó là trải nghiệm đơn giản về nơi tôi đang ở trong cuộc đời mình.

Thực hiện bởi Cara Feinberg | The Atlantic

Cẩm dịch